Mandat za wyprzedzanie 2026 – jakie kary za złamanie przepisów?
Wyprzedzanie wiąże się z czasowym wjechaniem na inny pas ruchu, bywa że przeznaczonym dla ruchu z naprzeciwka. Statystycznie jest częstą przyczyną wypadków. Nieprawidłowe wykonanie tego manewru może stwarzać zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu, skutkować mandatem i punktami karnymi. Co mówią przepisy na temat wyprzedzania? Jakie są najważniejsze zasady, o których należy pamiętać podczas wykonywania tego manewru, i jaki można dostać mandat za wyprzedzanie w 2026 r.?
Wyprzedzanie zgodne z przepisami – najważniejsze zasady
Zgodnie z zapisami ustawy Prawo o ruchu drogowym (kodeksu drogowego) wyprzedzanie to przejeżdżanie (przechodzenie) obok pojazdu lub uczestnika ruchu poruszającego się w tym samym kierunku. Ustawa nie tylko definiuje, czym jest wyprzedzanie, ale określa także zasady, jakich należy przestrzegać, wykonując ten manewr.
Obowiązki kierującego pojazdem
Przed wyprzedzaniem kierujący pojazdem powinien w szczególności upewnić się, czy:
- ma odpowiednią widoczność i dostateczne miejsce do wyprzedzania – bez utrudnienia komukolwiek ruchu;
- jadący za nim pojazd nie rozpoczął wyprzedzania;
- jadący przed nim i na tym samym pasie ruchu pojazd nie zasygnalizował zamiaru wyprzedzania innego pojazdu, zmiany kierunku lub zmiany pasa ruchu.
Bezpieczny odstęp przy wyprzedzaniu
Podczas wyprzedzania należy zachować szczególną ostrożność. Istotne jest przy tym zachowanie bezpiecznego odstępu od wyprzedzanego pojazdu lub uczestnika ruchu. Przy wyprzedzaniu roweru, wózka rowerowego, motoroweru, motocykla, hulajnogi elektrycznej, urządzenia transportu osobistego, osoby poruszającej się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch lub kolumny pieszych odstęp ten nie może być mniejszy niż 1 metr.
Czy można wyprzedzać z prawej strony?
Przepisy wskazują, że przy wyprzedzaniu kierujący pojazdem ma obowiązek przejeżdżać z lewej strony wyprzedzanego pojazdu. Wyprzedzanie z prawej strony jest dozwolone, ale tylko w określonych sytuacjach.
- Pojazd szynowy może być wyprzedzany tylko z prawej strony, chyba że uniemożliwia to położenie torów lub wyprzedzanie odbywa się na jezdni jednokierunkowej.
- Wyprzedzanie pojazdu lub uczestnika ruchu, który sygnalizuje zamiar skręcania w lewo, może odbywać się tylko z jego prawej strony.
- Wyprzedzanie z prawej strony jest dopuszczalne na odcinku drogi z wyznaczonymi pasami ruchu: na jezdni jednokierunkowej; na jezdni dwukierunkowej, jeśli co najmniej dwa pasy ruchu na obszarze zabudowanym lub trzy pasy ruchu poza obszarem zabudowanym przeznaczone są do jazdy w tym samym kierunku.
- Rowerzysta może wyprzedzać inne niż rower powoli jadące pojazdy z ich prawej strony.
Czego nie wolno podczas wyprzedzania?
Kierującemu pojazdem wyprzedzanym zabrania się zwiększania prędkości w czasie wyprzedzania i bezpośrednio po nim. Z kolei kierujący pojazdem wolnobieżnym, ciągnikiem rolniczym lub pojazdem bez silnia ma obowiązek zjechać ja najbardziej w prawo, aby ułatwić wyprzedzanie.
Kiedy wyprzedzanie jest zabronione?
| Zabronione jest wyprzedzanie pojazdu silnikowego jadącego po jezdni: | W danym miejscu dopuszcza się wyprzedzanie: |
| 🚫 przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia, na zakręcie oznaczonym znakami ostrzegawczymi | ✅ na jezdni jednokierunkowejna jezdni dwukierunkowej na odcinku wyznaczonym pasami ruchu (pod warunkiem, że kierujący nie wjeżdża na część jezdni przeznaczoną do ruchu w kierunku przeciwnym – w miejscu, gdzie jest to zabronione znakami na jezdni) |
| 🚫 na skrzyżowaniu – z wyjątkiem skrzyżowania na ruchu okrężnym lub na którym ruch jest kierowany. | ✅ pojazdu sygnalizującego zamiar skręcania – pod warunkiem, że kierujący nie wjeżdża na część jezdni przeznaczoną do ruchu w kierunku przeciwnym. |
| Zabrania się wyprzedzania: |
| 🚫 pojazdu uprzywilejowanego na obszarze zabudowanym |
| 🚫 kierującemu pojazdem kat. N2 lub N3 pojazdu samochodowego na autostradzie i drodze ekspresowej o wyłącznie dwóch pasach ruchu przeznaczonych dla danego kierunku ruchu – chyba że pojazd ten porusza się z prędkością znacznie mniejszą od dopuszczalnej dla pojazdów kat. N2 lub N3 obowiązującej na tej drodze (zakaz nie dotyczy wyprzedzania pojazdów wykonujących na drodze prace porządkowe, remontowe lub modernizacyjne, wysyłających żółte sygnały błyskowe) |
| 🚫 pojazdu na przejeździe dla rowerów i bezpośrednio przed nim – z wyjątkiem przejazdu, na którym ruch jest kierowany |
| 🚫 na przejeździe kolejowym i bezpośrednio przed nim |
| 🚫 przy przejeżdżaniu przez tory tramwajowe – z wyjątkiem przejazdu lub skrzyżowania, na którym ruch jest kierowany. |
Znak „zakaz wyprzedania”
Znak B-25 „zakaz wyprzedzania”.Ustawiany jest w celu zabronienia wyprzedzania pojazdami silnikowymi innych pojazdów silnikowych wielośladowych, jeśli wykonanie takiego manewru stwarza zagrożenie bezpieczeństwa. W szczególności stosuje się go na wąskich jezdniach, stromych wzniesieniach, przed zwężonymi odcinkami dróg, na zwężonych odcinkach dróg, jeśli pojazdy powinny poruszać się tylko po jednym pasie, a także gdy brak jest widoczności. Jeśli istnieje potrzeba wprowadzenia zakazu tylko dla określonych pojazdów, wówczas pod znakiem B-25 umieszcza się odpowiednią tabliczkę T-23a-j.
Znak B-26 „zakaz wyprzedzania przez samochody ciężarowe”. Stosowany jest w celu zabronienia wyprzedzania samochodami ciężarowymi o DMC powyżej 3,5 t innych pojazdów silnikowych, jeśli taki manewr stwarza zagrożenie bezpieczeństwa ruchu. Zabrania także wyprzedzania przez pojazdy specjalne o DMC pow. 3,5 t i ciągniki samochodowe. W szczególności ustawia się go na wąskich jezdniach, na stromych wzniesieniach i spadkach, przy dużym natężenie ruchu i znacznym udziale samochodów ciężarowych, a także wówczas gdy istnieje potrzeba utrzymania samochodów ciężarowych na prawym pasie ruchu.
W celu uchylenia zakazu wyprzedzania wyrażonego znakami B-25 i B-26 stosuje się odpowiednio znaki B-27 „koniec zakazu wyprzedzania” i B-28 „koniec zakazu wyprzedzania przez samochody ciężarowe”.
Mandat za wyprzedzanie 2026
| 100 zł – niezastosowanie się przez kierującego pojazdem wolnobieżnym, ciągnikiem rolniczym lub pojazdem bez silnika do obowiązku zjechania jak najbardziej w prawo w celu ułatwienia wyprzedzania. |
| 300 zł – wyprzedzanie bez zachowania bezpiecznego odstępu od wyprzedzanego pojazdu lub uczestnika ruchu (6 pkt.). |
| 350 zł – zwiększenie prędkości przez kierującego pojazdem wyprzedzanym (6 pkt.). |
| 1000/2000 – naruszenie przez kierującego pojazdem mechanicznym zakazu wyprzedzania pojazdu: ➡︎ silnikowego przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia (10 pkt.) ➡︎ silnikowego na zakręcie oznaczonym znakami ostrzegawczymi (10 pkt.) ➡︎ silnikowego na skrzyżowaniu – z wyjątkiem skrzyżowania o ruchu okrężnym lub na którym ruch jest kierowany (10 pkt.) ➡︎ uprzywilejowanego na obszarze zabudowanym (10 pkt.) ➡︎ na przejeździe dla rowerzystów i bezpośrednio przed nim – z wyjątkiem przejazdu, na którym ruch jest kierowany (10 pkt.) ➡︎ na przejeździe kolejowym i bezpośrednio przed nim (10 pkt.) ➡︎ przy przejeżdżaniu przez tory tramwajowe lub bezpośrednio przed nimi – z wyjątkiem skrzyżowania lub przejazdu, na którym ruch jest kierowany (10 pkt.) |
| 1000/2000 – naruszenie przez kierującego pojazdem mechanicznym zakazu wyprzedzania pojazdu określonego znakiem drogowym ➡︎ niezastosowanie się do znaku B-25 lub B-26 „zakaz wyprzedzania – 15 pkt. |
| 1000/2000 – wyprzedzanie pojazdu z niewłaściwej strony (8 pkt.) |
Chociaż nie zawsze, manewr wyprzedzania często wiąże się z wjechaniem na inny pas ruchu i najechaniem lub przekroczeniem linii segregacyjnych. Za niedostosowanie się do znaków poziomych również grozi mandat:
- 100 zł – niezastosowanie się do znaku P-2 „linia pojedyncza ciągła”,
- 200 zł i 5 pkt. karnych – niezastosowanie się do znaku P-4 „linia podwójna ciągła”.
Mandat za wyprzedzanie 2026 – FAQ
Wysokość mandatu oraz liczba punktów karnych zależą od tego, jakie przepisy zostały naruszone. Taryfikator przewiduje różne sankcje od 100 zł do 2000 zł w przypadku tzw. recydywy.
Sam mandat za wyprzedzanie nie musi oznaczać automatycznej utraty prawa jazdy. Wszystko zależy od tego, ile punktów karnych jest na koncie kierowcy – jeśli zostanie ukarany, a liczba punktów na jego koncie przekroczy dozwolony limit (24 punkty), prawo jazdy zostanie zatrzymane.
Nie w każdym przypadku. Od 3 czerwca 2026 r. punkty przypisane za niektóre szczególnie niebezpieczne naruszenia, nie podlegają redukcji w ramach kursu. Nie jest możliwe zredukowanie punktów za wyprzedzanie: na przejściu dla pieszych, na przejeździe dla rowerów, na przejeździe kolejowym, przy przejeżdżaniu przez torowisko, przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia, na zakręcie oznaczonym znakiem ostrzegawczym, na skrzyżowaniu, pojazdu uprzywilejowanego w obszarze zabudowanym, a także za niedostosowanie się do znaku B-25 lub B-26.
