Klasa 1 ADR – symbole na naklejkach i zagrożenia

Klasa 1 ADR – symbole na naklejkach: jakie nalepki stosuje się do oznakowania pojazdów przewożących materiały należące do klasy 1, jakie materiały obejmuje i jakie zagrożenia stwarzają materiały nią objęte?

Regulacje dotyczące transportu substancji niebezpiecznych

Niektóre substancje, ze względu na swoje właściwości, mogą stwarzać zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi, mienia oraz środowiska naturalnego. Aby zminimalizować ryzyko, jakie niesie za sobą transport takich substancji, konieczne było opracowanie regulacji w tym zakresie na poziomie globalnym. W 1957 r. w Genewie sporządzona została konwencja ADR (fr. Accord relatif au transport international des marchandises Dangereuses par Route). Jej postanowienia obowiązują obecnie w ponad 50 krajach, w całej UE, w państwach EFTA, a także poza Europą. Umowa dotycząca drogowego przewozu towarów niebezpiecznych reguluje szereg zagadnień – określa m.in. zasady klasyfikacji materiałów niebezpiecznych, wymagania dotyczące ich oznakowania i pakowania, a także kwestie związane z dokumentacją przewozową i wyposażeniem pojazdów transportujących takie ładunki. Umowa ADR precyzuje też obowiązki uczestników przewozu – nadawcy, przewoźnika, załogi pojazdu i odbiorcy. Restrykcyjne zasady pozwalają ograniczać ryzyko wypadków i ich ewentualnych następstw.

Klasa 1 ADR – symbole i zagrożenia

Towary niebezpieczne dopuszczone do przewozu drogowego zostały w umowie ADR podzielone są na klasy i podklasy (9 głównych klas, podklasy i rodzaje, łącznie ponad 20 kategorii zagrożeń), w zależności od dominującego ryzyka, jakie mogą stwarzać podczas transportu. W obrębie klasy 1 ADR wprowadzony został  podział na podklasy, który pozwala jeszcze dokładniej określić charakter zagrożenia, np. wybuchu masowego, rozrzutu odłamków czy intensywnego pożaru.

Klasa 1 ADR obejmuje materiały wybuchowe oraz przedmioty zawierające materiały wybuchowe, czyli zdolne do gwałtownej reakcji chemicznej prowadzącej do wydzielania dużej ilości gazów i energii cieplnej w bardzo krótkim czasie. Reakcja ta może spowodować wybuch, falę uderzeniową, pożar, rozrzut odłamków, stwarzając poważne zagrożenie dla ludzi, infrastruktury i środowiska.

Do klasy 1 zaliczane są m.in.:

• amunicja i naboje,
• materiały inicjujące (np. zapalniki),
• fajerwerki i wyroby pirotechniczne,
• materiały kruszące stosowane w górnictwie i budownictwie,
• detonatory,
• trotyl (TNT).

Ze względu na zróżnicowanie zagrożeń klasa 1 ADR została podzielona na sześć podklas (1.1, 1.2, 1.3, 1.4, 1.5, 1.6), przy czym do oznakowania pojazdów przewożących materiały podklasy 1.1, 1.2, 1.3 stosuje się taką samą naklejkę ADR (podklasę wpisuje się w dolnym rogu nalepki).

Dzięki  temu możliwe jest właściwe oznakowanie przesyłek i zastosowanie odpowiednich środków bezpieczeństwa, a także szybka identyfikacja zagrożeń przez służby ratunkowe w sytuacjach awaryjnych.

Klasa 1 ADR – podklasa: 1.1, 1.2, 1.3

Podklasa	1.1 1.2 1.3
Wzór naklejki
Nr wzoru naklejki	1
Definicja podklasy	💥 1.1 – materiały i przedmioty, które stwarzają zagrożenie wybuchem masowym (tj. takim, który obejmuje natychmiast praktycznie cały ładunek) 💥 1.2 – materiały i przedmioty, które stwarzają zagrożenie rozrzutem, ale nie wybuchem masowym 💥 1.1 – materiały i przedmioty stwarzające zagrożenie pożarem i małe zagrożenie wybuchem lub rozrzutem lub oba te zagrożenia, ale które nie stwarzają zagrożenia wybuchem masowym: przy spalaniu, których wydziela się znaczne ciepło promieniowania; lub które zapalają się jeden od drugiego i wywołują mały wybuch lub rozrzut lub oba te efekty razem
Symbol	eksplodująca bomba (czarny piktogram na pomarańczowym tle)
Cyfry w dolnym rogu (kolor)	1 (czarny)
Uwagi	** miejsce na wpisanie podklasy – nie należy wypełniać, gdy wybuchowość jest zagrożeniem dodatkowym * miejsce na wpisanie grupy zgodności – nie należy wypełniać, gdy wybuchowość jest zagrożeniem dodatkowym
Zagrożenia	Mogą posiadać różne właściwości powodujące efekty takie jak: wybuch masowy, rozrzut odłamków, intensywny ogień / promieniowanie cieplne, świecenie, huk lub wydzielanie dymu. Są wrażliwe na wstrząsy i/lub uderzenia i/lub ciepło.

Klasa 1 ADR – podklasa: 1.4

Podklasa	1.4
Wzór naklejki
Nr wzoru naklejki	1.4
Definicja podklasy	💥 Materiały i przedmioty, które stwarzają tylko małe zagrożenie w przypadku zapalenia lub zainicjowania podczas przewozu. Oddziaływania ograniczają się w znacznym stopniu do sztuki przesyłki i nie prowadzą do rozrzutu elementów o znacznych rozmiarach lub zasięgu. Zewnętrzny pożar nie powinien wywoływać natychmiastowego wybuchu całej zawartości sztuki przesyłki.
Symbol	1.4 (czarna cyfra na pomarańczowym tle; wymiary dla naklejki 100 x 100 mm: wysokość ok 30 mm, grubość ok. 5 mm)
Cyfry w dolnym rogu (kolor)	1 (czarny)
Uwagi	* miejsce na wpisanie grupy zgodności
Zagrożenia	Niewielkie zagrożenie wybuchem i pożarem.

Klasa 1 ADR – podklasa: 1.5

Podklasa	1.5
Wzór naklejki
Nr wzoru naklejki	1.5
Definicja podklasy	💥 Materiały bardzo niewrażliwe stwarzające zagrożenie wybuchem masowym, które są na tyle niewrażliwe, że istnieje małe prawdopodobieństwo zainicjowania lub przejścia od palenia do detonacji w normalnych warunkach przewozu. Minimalnym wymogiem dla tych materiałów jest, aby nie wybuchały podczas próby na zewnętrzne oddziaływania ognia.
Symbol	1.5 (czarna cyfra na pomarańczowym tle; wymiary dla naklejki 100 x 100 mm: wysokość ok 30 mm, grubość ok. 5 mm)
Cyfry w dolnym rogu (kolor)	1 (czarny)
Uwagi	* miejsce na wpisanie grupy zgodności
Zagrożenia	Mogą posiadać różne właściwości powodujące efekty takie jak: wybuch masowy, rozrzut odłamków, intensywny ogień / promieniowanie cieplne, świecenie, huk lub wydzielanie dymu. Są wrażliwe na wstrząsy i/lub uderzenia i/lub ciepło.

Klasa 1 ADR – podklasa: 1.6

Podklasa	1.6
Wzór naklejki
Nr wzoru naklejki	1.6
Definicja podklasy	💥 Przedmioty skrajnie niewrażliwe, które nie stwarzają zagrożenia wybuchem masowym. Przedmioty te zawierają głównie materiały skrajnie niewrażliwe i przedstawiają znikome prawdopodobieństwo przypadkowej inicjacji lub rozprzestrzeniania się. 💥 Uwaga: Zagrożenie ze strony przedmiotów zaklasyfikowanych do podklasy 1.6 ograniczone jest do wybuchu pojedynczego przedmiotu.
Symbol	1.6 (czarna cyfra na pomarańczowym tle; wymiary dla naklejki 100 x 100 mm: wysokość ok 30 mm, grubość ok. 5 mm)
Cyfry w dolnym rogu (kolor)	1 (czarny)
Uwagi	* miejsce na wpisanie grupy zgodności
Zagrożenia	Mogą posiadać różne właściwości powodujące efekty takie jak: wybuch masowy, rozrzut odłamków, intensywny ogień / promieniowanie cieplne, świecenie, huk lub wydzielanie dymu. Są wrażliwe na wstrząsy i/lub uderzenia i/lub ciepło.

Klasa 1 ADR – symbole i zagrożenia: FAQ