Czy progi zwalniające muszą być oznakowane?
Progi zwalniające to urządzenia BRD powszechnie stosowane do spowolnienia ruchu i zwiększenia bezpieczeństwa na drogach. Ich zadaniem jest wymuszenie na kierowcach wolniejszej jazdy, a tym samym ograniczenie ryzyka wypadków z udziałem pieszych i rowerzystów. Chociaż są skuteczne, nie wszędzie mogą być montowane. Muszą też spełniać określone wymagania. A jak wygląda kwestia ich oznakowania? Czy progi zwalniające muszą być oznakowane?
Rodzaje progów zwalniających
Progi zwalniające mają formę wygarbienia. Taka przeszkoda na jezdni zmusza kierowców do zredukowania prędkości pojazdu. W zależności od miejsca i panujących w nim warunków stosuje się progi o różnym ukształtowaniu – listwowe, płytowe i wyspowe. Progi listwowe mają wąską, podłużną konstrukcję ułożoną poprzecznie do osi jezdni i przebiegające przez całą jej szerokość. Progi płytowe mają formę wniesienia obejmującego całą szerokość jezdni, z łagodnymi najazdami po obu stronach. Wykonuje się poprzez odpowiednie ukształtowanie nawierzchni jezdni lub ułożenie i zamocowanie specjalnej konstrukcji. Progi płytowe często pełnią funkcję wyniesionego przejścia dla pieszych. Z kolei progi wyspowe wykonane są w formie wydzielonej wyspy umieszczanej centralnie na pasie ruchu. Nie zajmują one całej szerokości jezdni. Skutecznie spowalniają ruch, a jednocześnie są przyjazne dla autobusów, karetek i pojazdów służb miejskich, np. śmieciarek (pojazdy o większym rozstawie kół omijają próg, nie najeżdżając na niego), i dla rowerzystów, którzy mogą bezpiecznie przejechać obok progu. Prędkość, z jaką można przejechać przez próg bezpiecznie i bez wyraźnych niedogodności, zależy od rodzaj progu i ukształtowania rampy najazdowej. Niektóre progi pozwalają na dogodny przejazd z prędkością 18–20 km/h, 25–30 km/h, a niektóre nawet 35–40 km/h.
Jaką rolę pełni oznakowanie progów zwalniających?
Aby progi zwalniające spełniały swoją funkcję, ale nie powodowały zagrożenia dla uczestników ruchu, muszą być odpowiednio widoczne. Niespodziewane najechanie na próg zwalniający lub najechanie na próg z nadmierną prędkością może powodować niedogodności dla kierowcy i pasażerów lub stwarzać niebezpieczne sytuacje, np. gwałtowne hamowanie, a w skrajnych przypadkach – uszkodzenie samochodu. Przepisy przewidują rozwiązania, które mają zmniejszać ryzyko najechania na próg zwalniający z niebezpieczną prędkością. W tym celu stosuje się geometryczne lub techniczne elementy wymuszające zmniejszenie prędkości przejazdu (co najmniej do 120% granicznej prędkości przejazdu przez próg). Mogą to być np. poprzeczne przegrody na jezdni (tzw. szykany), poprzeczne wysepki, kwietniki lub inne, które zmuszają do zmiany kierunku lub toru ruchu. Ważne jest również prawidłowe oznakowanie – zarówno pionowe, jak i poziome.
- Znaki uprzedzają kierowców o występowaniu przeszkody na jezdni. Widoczne oznakowanie pozwala kierowcy odpowiednio wcześnie zmniejszyć prędkość, przygotować się do pokonania progu i uniknąć niedogodności, gwałtownego hamowania i niebezpiecznych manewrów.
- Uprzedzenie kierowców o występującym progu zwalniających może wpływać na płynność ruchu. Widząc znak, kierowcy wiedzą, że należy zwolnić. Eliminuje to nagłe hamowanie przed samym progiem, które przy większym natężeniu ruchu prowadzi do powstawania zatorów. Dzięki temu przejazd przez próg odbywa się w sposób płynny, bez zatrzymywania pojazdu i pozwala utrzymać stałą przepustowość ulicy.
- Dostosowanie prędkości do wartości optymalnej dla danego typu progu zwalniającego pozwala nie tylko łagodnie i bez większych wstrząsów pokonać próg, ale i zmniejsza ryzyko uszkodzenia pojazdu.
Prawidłowe oznakowanie progów jest ważne dla bezpieczeństwa ruchu. Jest również konieczne ze względu na przepisy. Jak oznakowuje się progi i czy progi zwalniające muszą być oznakowane w każdej sytuacji?
Zasady oznakowania progów – czy progi zwalniające musza być oznakowane?
Oznakowanie progów zwalniających – znaki pionowe
Do oznakowania zastosowanych na jezdni progów zwalniających stosuje się znak ostrzegawczy A-11a („próg zwalniający”). Przepisy wskazują, że na odcinku, na którym zamontowane są takie urządzenia, prędkość powinna być ograniczona do wartości, która umożliwia łagodny przejazd przez próg – pod znakiem A-11a może więc występować znak B-33. Jeśli jednak próg znajduje się w strefie ograniczonej prędkości (znak B-43) lub w strefie zamieszkania (znak D-40), a przejazd przez próg nie może odbywać się z prędkością większą lub równą dla ustalonej strefy, to znaków B-33 można nie stosować.
Oznakowanie progów zwalniających – znaki poziome
Do oznakowania umieszczone na jezdni progu zwalniającego stosuje się znak poziomy P-25 („próg zwalniający”). Zgodnie z przepisami oznakowanie poziome umieszcza się na całej szerokości powierzchni najazdowej i zjazdowej progu. W odległości 1 m przed progiem można umieszczać na nawierzchni jezdni punktowe elementy odblaskowe barwy białej (minimum 4 elementy) – usytuowane liniowo, równolegle do osi progu.
Zasady oznakowania progów zwalniających
- Zasadniczo przed progiem zwalniającym powinien znajdować się znak A-11a. Nie zawsze jednak trzeba go stosować – nie umieszcza się go w strefach zamieszkania oraz w strefach o ograniczonej prędkości do 30 km/h (lub mniejszej).
- Pod znakiem A-11a nie zawsze musi być umieszczony znak ograniczenia prędkości B-33 – jeśli obowiązujące na danej ulicy lub na danym obszarze ograniczenie prędkości umożliwia łagodny przejazd przez próg, to przed progiem umieszcza się znak A-11a z tabliczką T-1, która określa odległość od progu.
- Jeśli istnieje konieczność ograniczenia prędkości, pod znakiem B-33 może być zastosowana tabliczka T-20.
- Jeśli na odcinku drogi pomiędzy skrzyżowaniami znajduje się więcej niż jeden próg zwalniający, znak A-11a z tabliczką T-2 stosuje się przed pierwszym progiem. Pod znakiem B-33 dopuszczalne jest stosowanie tabliczki T-20 z odległością równą wskazanej na tabliczce T-2.
Przejścia dla pieszych i przejazdy rowerowe na progach zwalniających
Na progach zwalniających płytowych mogą być wyznaczane przejścia dla pieszych i przejazdy dla rowerzystów. Wówczas na powierzchni progu umieszcza się znak poziomy P-10 lub znak poziomy P-11. Zewnętrzne krawędzie znaków P-10 i P-11 powinny znajdować się w odległości nie mniejszej niż 0,1 m od krawędzi płaskiej powierzchni tego progu.
Czy progi zwalniające muszą być oznakowane – FAQ
Do oznakowania progów zwalniających stosuje się znak ostrzegawczy A-11a oraz znak poziomy P-25. Pod znakiem A-11a może znajdować się tabliczka T-1a wskazująca, w jakiej odległości od znaku znajduje się próg. Jeśli istnieje konieczność ograniczenia prędkości, pod znakiem A-11a umieszcza się znak B-33. Aby poprawić widoczność progów zwalniających można stosować punktowe elementy odblaskowe barwy białej.
Przepisy wskazują, że znaku ostrzegawczego A-11a nie stosuje się w strefach zamieszkania oraz w strefach ograniczonej prędkości (do 30 km/h lub mniejszej).
Bezpieczna prędkość, z jaką można pokonać próg zwalniający zależy od rodzaju progu i ukształtowania jego rampy najazdowej. Są progi, które wymagają zredukowania prędkości do 18–20 km/h. Nieco łagodniejsze konstrukcje można pokonać z prędkością 20–30 km/h lub 25–30 km/h, a niektóre progi można bezpiecznie przejechać, jadąc z prędkością 35–40 km/h.
